Mali, son yılların en ciddi saldırı dalgasıyla karşı karşıya kaldı. Ülke genelinde eş zamanlı olarak düzenlenen operasyonlar, hem askeri hedefleri hem de stratejik bölgeleri etkiledi. Başkent Bamako’dan gelen haberler, gece boyunca süren patlama ve çatışmalarla dolup taşarken, kuzey bölgelerde devlet kontrolünün belirgin bir şekilde zayıfladığına dair endişe verici bilgiler ortaya çıktı. Bu saldırıların sonucunda Savunma Bakanı’nın hayatını kaybetmesi, askeri yönetim için büyük bir darbe olarak değerlendiriliyor ve güvenlik zincirinde ciddi aksamalar yaşandığı bildiriliyor. Özellikle ülkenin kuzeyindeki stratejik Kidal kentinin kontrolünün kaybedilmesi, sahadaki güç dengelerini köklü bir şekilde değiştirdi.
2020 yılında gerçekleştirilen bir darbe ile iktidara gelen Col. Assimi Goïta liderliğindeki askeri yönetim, bu saldırıların ardından uzun bir süre kamuoyu önüne çıkmadı. Bu sessizlik, hem iç politikada hem de uluslararası arenada “Yönetim zayıflıyor mu?” sorularını gündeme getirdi.
ÜÇ TEMEL SENARYO GÜNDEME GELDİ
Uzmanların görüşlerine göre Mali’deki gelişmeler üç ana senaryo etrafında şekilleniyor:
1. **Askeri Yönetimin Tutunma ve Karşı Saldırı Senaryosu**: Ordu, ülkenin büyük bir kısmında hâlâ kontrolü elinde bulunduruyor. Ancak kuzeydeki milis güçlere karşı başlatılacak muhtemel bir karşı operasyonun başarısı, mevcut yönetimin geleceğini belirleyecek. Bu operasyonun başarısız olması durumunda yönetimin ciddi bir zayıflık yaşayabileceği öngörülüyor.
2. **Rusya Desteğiyle Ayakta Kalma ve Yeni Ortaklık Arayışları**: Mali’nin uzun yıllardır iş birliği yaptığı Rus güvenlik yapılarının sahadaki etkisi sorgulanmaya başlandı. Özellikle son saldırılar, bu ortaklığın yetersiz kaldığına yönelik eleştiri ve endişeleri artırdı. Bu durum, Türkiye ve ABD gibi yeni aktörlerle ilişkilerin güçlenebileceği anlamına geliyor.
3. **Yönetim Değişikliği ve Yeni Güç Dengeleri**: En kritik senaryo, askeri yönetimin tamamen devrilmesi ihtimali. Bu durumda ya yeni bir askeri darbe yaşanacak ya da FLA ile JNIM arasında kırılgan bir güç paylaşımı gündeme gelebilir. Ancak bu iki grup arasındaki ideolojik farklılıklar, böyle bir senaryoyu oldukça riskli kılıyor.
SAHADA GERİLİM ARTIYOR
FLA sözcüleri, kuzeydeki ilerleyişlerini sürdürerek Gao ve Timbuktu gibi stratejik kentleri hedef aldıklarını duyurdu. Militan grup, “Gao’nun büyük ölçüde kontrol altına alındığını” belirtirken, hedeflerinin kuzeyde tam hakimiyet kurmak olduğu ifade edildi. Öte yandan JNIM’in son yıllarda daha yerel bir strateji izlemeye başladığı ve küresel cihat söylemini geri planda bıraktığı gözlemleniyor. Ancak FLA ile kurulan geçici iş birliğinin uzun vadeli sürdürülebilirliği belirsizliğini koruyor.
ÜLKENİN GELECEĞİ TEHLİKE ALTINDA
Mali’deki son gelişmeler, yalnızca bir güvenlik krizinin ötesinde, devlet otoritesinin geleceğine dair kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Bamako’dan Kidal’a uzanan çatışma hattı, ülkeyi çok yönlü bir siyasi ve askeri belirsizliğe sürüklüyor. Önümüzdeki günlerde askeri karşı operasyonun seyri ve dış aktörlerin tutumu, Mali’nin kaderini tayin edecek en önemli faktörler arasında yer alıyor.
